NIET VOOR IEDEREEN WEGGELEGD

Volop genieten. Het kan weer in dit nieuwe seizoen van Zomergasten.

Je mag het toch wel een prestatie noemen, als ik na drie uur televisie tot de ontdekking kom dat ik mijn stoel niet heb verlaten. Ja, even in het begin voor een kop koffie, om vervolgens met volledige overgave het gesprek te volgen. Inhoud in plaats van vorm. Wie, wat en waarom. Mooie, maar vooral persoonlijk zulke veelzeggende keuzefragmenten. Het plezier meemaken van al die vaak kleine momentjes, de lichaamstaal, een optrekkende wenkbrauw of zo’n oogopslag. Alles hoort bij elkaar en zoals de vorige keer al opgemerkt: zo’n dynamiek kan een feestje opleveren. Om eerlijk te zijn heb ik na een uur of twee, uitgesteld gekeken, nog wel een sigaar opgestoken en toen begon het ook aan de andere kant te branden. Wat heet, de vlammen sloegen eruit!

DRAMATISCH

De kijkcijfers van deze uitzending met Liesbeth Zegveld, werkelijk fantastisch geïnterviewd door Margriet van der Linden, heb ik nog niet kunnen vinden. Tot op heden is de trend dat die dramatisch zijn, zoals ook al eerder gemeld. Zo ongeveer ieder ander programma van iedere omroep en iedere zender, en zelfs bijna iedere herhaling daarvan, trekken meer kijkers. Nou ja. Dat zegt natuurlijk alles over het kijkgedrag, de voorkeur van de kudde en in zijn algemeenheid het niveau van de medemens. De groteske eenvoud, die vervolgens volop door de daarop afgestemde reclameblokken wordt bevestigd.

Interessant is evenwel de publieke discussie over die kijkcijfers van Zomergasten. Dan gaat het vooral over de gasten die onbekend zijn, en dus niet tot de verbeelding spreken. Het duurt allemaal te lang, het is überhaupt niet interessant. Ook hoor je, vooral aan de zijde van de VPRO, dat de Olympische Spelen veel aandacht hebben weggetrokken, en dat geldt ook voor het mooie zomerweer. Allemaal onzin, ook in historisch perspectief.

Iedere gast die iets te vertellen heeft en daarvoor de ruimte krijgt – direct, of liever indirect wordt aangemoedigd in plaats van belemmerd – , kan fascineren en misschien zelfs wel betoveren. Maar dit ‘format’ is niet voor iedereen weggelegd, ik bedoel nu even de kijkers.

De meeste mensen worden steeds dommer, gebruiken nog maar amper hun verstandelijke capaciteit. Ze volgen elkaar in een neergaande spiraal van gemak, onwetendheid en in zijn algemeenheid de waan van de dag. Hún waan van de dag. Daar passen Sana Valiulina, Sakir Khader en ook Liesbeth Zegveld niet bij. Dus weg ermee.

PLAT VERMAAK

Dat zal niet veranderen. Het wordt zelfs iedere dag schrijnender. De tv heeft niet meer de doelstelling, laat staan de impact om het volk te verheffen. Forget it. Het gaat om (plat) vermaak. Maar ik weet zeker dat er zoveel méér dan 150.000 Nederlanders zijn die benieuwder en nieuwsgieriger zijn, zeg maar gerust de intellectuele honger hebben om zes zomerzondagen aan een stuk, uit te kijken naar de volgende Zomergasten. Tenminste een half miljoen, nog niks natuurlijk maar kijk om je heen, zou haalbaar moeten zijn, zoals voorheen ook is aangetoond.

Maar toen kwam in 2017 Janine Abbring. Ik wijs haar aan als Grote Schuldige, zij die hartstochtelijk gedurende zes seizoenen heeft geprobeerd om Zomergasten voor eens en voor altijd de nek om te draaien. Als die kijkcijfers ook na de komende uitzending met Hanneke Groenteman en Pierre Bokma niet tenminste enigszins zijn aangetrokken, dan is zij daarin glansrijk geslaagd. (De uitzondering die de regel bevestigt is haar uitzending met Eberhard van der Laan.)

Dit ‘format’ is niet voor iedereen weggelegd, ik bedoel nu even de makers. Haar opvolger Theo Maassen, was vorig jaar na een beloftevol begin ook al geen doorslaand succes, en dan druk ik me voorzichtig uit. Dan houdt het dus op. Zeven jaren slechter dan de middelmaat. Kapot gemaakt door inzet van de verkeerde interviewers, die geen interviewer zijn. “Host” en gast sluiten helemaal niet aan. Ze begrijpen elkaar niet. Het leidt tot irritatie en sommigen worden er zelfs onmiddellijk ziek van, zie destijds Jolande Withuis met Jan Leyers. De Belg Leyers, in ‘zijn’ jaar 2012 ook al zo’n mislukking aan die tafel.

INTERVIEWTECHNIEK

Het heeft helemaal niks met de kwaliteit dan wel de bekendheid van de gasten te maken. Het gaat om het dragende gezicht en daarmee het relevante niveau, de interviewtechniek van de presentator.

“Coen Verbraak zal iets hebben gedaan op basis waarvan hij nooit Zomergasten gaat presenteren, zo ben ik bang. Anders had hij er al wel gezeten.” Dat schreef ik hier vier jaar geleden. VPRO, doe iets! Want ik wil Zomergasten op het niveau van deze jaargang absoluut niet missen.

Oh ja, over die clip hier. Gewoon gaan kijken en luisteren, nog zo’n drie weken beschikbaar. Zomergasten met Liesbeth Zegveld. En niet te vergeten Margriet van der Linden, die haar tot besluit nog vele orgasmes toewenste. Zo goed kan televisie zijn 😉 .