Ik heb de volle drie uur met buitengewone belangstelling zitten kijken en luisteren. Die Femke kan tóch een hele leuke vrouw zijn. Alle complimenten ook voor haar kapper en kledingkeuze. Dit klopte.
Wat is het toch leuk om door mensen positief te worden verrast, in plaats van dat hun gedrag je alleen maar bevestigt. Dat laatste is aan deze kant zo ongeveer standaard – de Wet van Westphal: ‘Mensen zijn onvoorstelbaar consequent’ – , maar deze zondagavond gebeurde er iets heel anders. Femke Halsema bij Zomergasten. Nou vooruit, bij mijn superverse, eigengemaakte Italiaanse maaltijd zal ik uit nieuwsgierigheid aan tafel maar even een beginnetje maken, zo dacht ik, om daarna bij het slagroomijs met aardbeien snel over te schakelen naar HBO Max. Daar zit ik inmiddels ademloos in het tweede seizoen van de serie Boardwalk Empire, waarover later zonder enige twijfel meer. Nu eerst Halsema.
Ik heb de volle drie uur met buitengewone belangstelling zitten kijken en luisteren. Die Femke kan tóch een hele leuke vrouw zijn. Alle complimenten ook voor haar kapper en kledingkeuze. Dit klopte. Dan laten we Griet Op de Beeck maar weer buiten beschouwing. Geen of slechte vragen, een slechts verstorende timing en het onderbreken van haar gast die dan net tot de kern wil komen, als norm. Op de Beeck kan dit niet, en is te zeer in gevecht met haar eigen demonen om in dit format überhaupt te kunnen excelleren. Haar clichés “Ja/nee, helder” en “Snap ik” vertellen precies het omgekeerde.
Waar ik wel een beetje om moest glimlachen, was de aankondiging dat Halsema ten strijde wilde trekken tegen cynisme. Maar in de eerste minuten van deze Zomergasten begon ze zelf, dat mensen die haar willen haten, dat toch wel zullen doen. Wat een geweldige voorzet was dat, maar Op de Beeck kan die nu eenmaal niet inkoppen. Genoeg over haar, verder met die wél verrassende dame aan de andere kant van de tafel. Ze had fraaie kijkmomenten geselecteerd, waarvan ik in ieder geval de inderdaad fantastische VPRO-serie van Wim Kayzer ‘Nauwgezet en wanhopig’ (1989) hier wil aanhalen.
George Steiner, die in alle rust zit te vertellen dat als je kleine mannen een groot bureau geeft, met twee telefoons erop, er iets met ze gebeurt. Nou, dat is er één waar ik wel een week op kan teren.
Maar Halsema zelf had er op het einde van de avond ook zo eentje: “Optimisme is een lichtzinnige emotie”. We zeggen immers veel te vaak en bijna standaard dat het wel goed komt, en zo. Even dacht ik dat zij de eerste gast dit jaar was, die met optimisme naar onze mondiaal gedeelde, maatschappelijke toekomst zat te kijken. Maar dat was de bestuurder Halsema, professioneel en dienstbaar in haar rol. Een burgemeester van Amsterdam die zegt dat we er met z’n allen en overal een enorme kolerebende van maken, dat past niet. Maar als Femke heeft ze al in haar jonge jaren in Enschede geleerd dat de wereld heel anders in elkaar zit dan rozengeur en maneschijn, en daarvan wist ze eigener beweging op allerlei manieren te getuigen zonder ons de put in te (willen) praten.
Het land is in de ban van de moord op Lisa. Zeventien jaar en schande. Iedere babbeltafel en alle zogenaamde duiders gaan er op los. Je staat er zelfs bij stil in een voetbalstadion, want dat hoort ook bij deze tijd. Gezamenlijke, gedemonstreerde rouw als groepsproces. En ja, ook Op de Beeck begon er nota bene de avond mee (wat moest ze anders). Hoe goed was het dat Halsema ook op bezoek is geweest in Amsterdam Zuidoost, waar een jongen van dezelfde leeftijd is doodgeschoten. Ook deze maand, maar wie heeft het daarover? Business as usual, of, in beter Nederlands, ‘go with the flow’.
Halsema is zover dat ze die verschillen kan aanbrengen. Zij behoort voor mij niet meer tot de, mijn laatste anglicisme vandaag, usual suspects. Ik vond haar eensklaps premierwaardig, en zou me met haar in het Torentje straks toch een stuk prettiger voelen dan met Frans Jong-un Timmermans.
Nog een geheimpje? Ik heb haar zojuist uitgenodigd voor net zo’n Italiaanse dis als gisteravond. Samen, bij mij thuis en met een mooie witte wijn erbij. Het kan verkeren.

