Het was zo’n avond die ik eigenlijk ‘over’ had. Wist niet helemaal welke kant dat zou uitgaan. Toch maar weer een kast opruimen, of verdergaan met de ordening van mijn bibliotheek? Dat laatste is inmiddels een meerjarenplan geworden, waarvan ik aanneem dat we allemaal wel zulk soort huiselijke projecten onder handen hebben. Het duurt, het loopt niet weg en uiteindelijk komt het allemaal goed. Gelukkig.
Meestal kijk ik dan een film. Als er geen Europacupvoetbal te zien is, zet ik doorgaans toch wel zo’n vier avonden per week een kwaliteitsfilm op. Maar er was niks. Dan heb je zoveel kanalen tot je beschikking, maar een aansprekende film lijkt mijlenver weg. Verveeld zat ik door wat titels te scrollen, tot ik uiteindelijk uitkwam bij ‘Un Autre Monde’ (2021). Over een hardwerkende werknemer met relatieproblemen. Hoe moet je de uitdagingen van je werk combineren met die in je privéleven? Het zal wel meer van hetzelfde zijn, dacht ik, maar had geen zin om nog maar weer verder te zoeken. En op filmsite Rotten Tomatoes – ik kijk geen film zonder daar eerst even een paar serieuze meningen te checken – was er een score van niets minder dan 100%! Dat komt maar zelden voor. Slechts 11 reviews, dus een kleine, relatief onbekende film. Kijken dus, maar nog altijd met de nodige scepsis.
En toen begon het. Hier werd niet geacteerd, maar het leek een real life documentaire. Zoiets als dat Frans Bromet zonder iets te zeggen met de hoofdrolspelers meeloopt om alles op film vast te leggen. Op de werkvloer en in het directiekantoor. In vergaderzaaltjes en restaurants. In de slaapkamer, aan de schrijftafel thuis en op school bij de kinderen. Hier ontwikkelde zich een steeds fascinerender spel over de omgang met elkaar. Inderdaad, op het werk en thuis, met je partner. Vincent Lindon (heb jij daar ooit van gehoord?) en Sandrine Kimberlain (ken je die dan misschien?) kruipen niet in hun rol, maar zijn zo lijkt het helemaal zichzelf. Alsof ze ter plekke hun rollen vormgeven, zonder scenario maar gewoon, zo is het leven. Toch? Ik denk dat mijn mond af en toe openviel, zo goed en ook zo onverwacht.
Later las ik dat schrijver/regisseur Stéphane Brizé de Franse Ken Loach (Sorry We Missed You; I, Daniel Blake) is, op basis van hun sociaal-realistische stijl. Het werd dus toch nog een verrassende avond 😊.
En over sociaal realisme gesproken, Lindon en Kimberlain speelden zó waarheidsgetrouw dat ik ervan schrok wat er allemaal fout ging. Dan heb ik het over communicatie. Eén-op-één maar ook als groepsproces.
Het is niet voor niets dat Brizé af en toe met een marionettenspel op de proppen kwam, overigens in een heel ander verband. Maar Lindon in zijn rol als fabrieksmanager komt er ook steeds meer achter dat hij absoluut niet zichzelf kan – en ook niet mág zijn. Hij is die marionet, zo realiseert hij zich gaandeweg het eind van de film.
De man denkt een hele meneer te zijn en werkt navenant. Zijn vrouw voelt zich daardoor zó verwaarloosd dat ze een scheiding wil forceren. Dan komen de levensstijl (uiteraard) aan de orde, de hypotheek en de kinderen. We hebben het toch goed, dat moet ergens vandaan komen. Het is allemaal klassiek, maar de vormgeving en acteerprestaties in Un Autre Monde zijn fantastisch en houden alles en iedereen die spreekwoordelijke spiegel voor.
Ondertussen zijn zijn werknemers op de fabriek het ook al beu. Niet vanwege te weinig liefde en aandacht, maar omdat ze te hard en daardoor onveilig moeten werken. Op een gegeven moment pleegt iedereen verraad, inclusief zijn zoon die ook al helemaal van het padje is geraakt. Ook met hem heeft hij te weinig gevoetbald.
Waar tekorten aan aandacht en wezenlijke belangstelling al niet toe kunnen leiden. Overal en bijna altijd. Als je daarover betekenisvol met elkaar kunt praten en luisteren, met rust, respect, aandacht en vertrouwen, dan lever je een Olympische prestatie.
Dat niveau leek evenwel niemand aan te kunnen. Hoe hoog ze ook in die hiërarchische boom hadden plaatsgenomen. Typerend.
Het ontglipt de sterke en voorheen toch zo zekere manager volledig. Dan helpen pilletjes en nóg harder werken niet meer. Maar nadat zijn superieuren, ook al fantastisch neergezet via een videoconferentie vanuit het Amerikaanse moederbedrijf, het onmogelijke van hem vragen, hem impliciet vernederen en volledig voorbijgaan aan zijn eigen ideeën, iets waarvoor hij toch ook is aangesteld, trekt hij zijn conclusies. En ja, dáár wint hij in de finale dan toch die Olympische medaille. Goud. Niet alleen voor de protagonist, maar ook voor Brizé.
Een speciale vermelding verdient Camille Rocailleux voor de muziek. Van mij. Top.
Ton Westphal + No Nonsense ++ 